Ó dhaoine ape go daoine primitive, go daoine cliste, agus ansin go daoine nua-aimseartha, tá éabhlóid fhada tagtha chun bheith mar atáimid anois. Is cosúil gur feiniméan ársa é éabhlóid, amhail is nár tharla sé ach do sinsear an duine na milliúin bliain ó shin. Mar sin féin, fuair géineolaitheoirí éabhlóideacha amach go bhfuil éabhlóid shimplí fós á dhéanamh ar dhaoine mar gheall ar sóchán géine. Éabhlóid shimplí is ea sóchán géine, is é sin, athrú de thaisme géine sa phróiseas macasamhlú DNA.
Seolfaidh tuismitheoirí géinte a bhfuil tréithe áirithe acu ar a sliocht. Féadfaidh an tarchur géine seo tarlú trí roghnú nádúrtha. Is féidir le hiompróirí géinte ceannasacha maireachtáil, oiriúnú don timpeallacht agus atáirgeadh níos fearr. Ó dhaoine ag siúl ina seasamh ar dhá chos go hiolair ag eitilt le sciatháin oscailte, is féidir inoiriúnaitheacht gach speicis a rianú siar go hoidhreacht na ngéinte ceannasacha ar feadh na glúine.
Bhí Neanderthals ina gcónaí thart ar 2.6 milliún go 11700 bliain ó shin. I stair fhada na héabhlóide, tá go leor gaolta daonna, Neanderthals san áireamh, imithe as feidhm, rud a fhágann nach bhfuilimid ach ag maireachtáil agus ag atáirgeadh sa saol seo. Cuireann sé seo ar dhaoine smaoineamh, an amhlaidh go bhfuil an t-ádh linn nó go bhfuil muid difriúil ónár ngaolta gar a roghnaíonn an dúlra sinn?
Chun seo a dhéanamh, rinne na heolaithe anailís ar mheitonamaíocht daoine, chimpanzees agus macaques i matáin, duáin agus trí réigiún inchinn éagsúla. Léirigh na torthaí gurb é an chúis atá le maireachtáil an duine nua-aimseartha ná sóchán an ghéanóim agus laghdú chobhsaíocht lyase adenylate, rud a fhágann go laghdaíonn sintéis purine. Ach níor tharla an sóchán i Neanderthals, mar sin creideann eolaithe go ndeachaigh an sóchán i bhfeidhm ar mheitibileacht fíochán inchinne, agus ar an gcaoi sin éabhlóid daoine nua-aimseartha a chur chun cinn ina speiceas neamhspleách.
Is einsím é Adenylate lyase a bhfuil baint aige le sintéis purine i DNA. Mar thoradh ar an sóchán seo cuirfear aimínaigéid in ionad adenylate lyase, rud a laghdaíonn gníomhaíocht agus cobhsaíocht adenylate lyase go mór, agus a laghdóidh an tiúchan purine in inchinn an duine.
Níos tábhachtaí fós, ní tharlaíonn an sóchán seo ach i ndaoine, ní i bpríomhaí eile nó i Neanderthals eile. Trí an sóchán a thabhairt isteach i ngéanóma na luiche, tháirg na lucha mutated níos lú purine, agus mar thoradh ar ghéine sinsear a thabhairt isteach i gcealla daonna tháinig athruithe meitibileach follasacha, rud a chruthaigh go láidir gurb é an sóchán an chúis atá go háirithe le meitibileacht an duine.
Cé nach bhfuil fíor-Neanderthal ann mar réad an taighde, d’fhíoraigh na taighdeoirí an hipitéis i samhlacha lucha agus cille, agus thuar siad go héifeachtach tréithe meitibileach daoine nua-aimseartha. Faoi láthair, foilsítear an taighde seo in Iris eLife. Amach anseo, tá súil againn gur féidir leis an taighde seo torthaí níos suimiúla a thabhairt do dhaoine.
